بحران آب در مشهد، کمبود آب شرب و آینده تأمین آب، فاضلاب و آسیب‌های تصفیه آن، نحوه استفاده از پساب‌ها و اثرات آن بر زمین‌های کشاورزی و چالش‌های موجود در دشت مشهد و... همه مباحثی بود که شنبه دهم آبان در سومین شبِ آب خراسان مطرح شد؛ جمعیت ناجیان آب، همه افرادی را که به‌نوعی برای بحران آب دغدغه دارند؛ از جمله دائمی، معاون وزیر نیرو، استادان دانشگاه، کارشناسان حوزه آب‌و‌فاضلاب، نمایندگانی از کشاورزان و دیگر مسئولان مرتبط با این حوزه را با شعار «هم‌گرایی جمعی، نیاز توسعه» جمع کرده است تا چالش‌های موجود در حوزه آب منطقه را بررسی کنند.
بنا به گزارش روابط عمومی شرکت آب منطقه ای خراسان رضوی، معاون برنامه‌ریزی و امور اقتصادی وزارت نیرو در سومین شبِ آب خراسان با برشمردن چهار دوره برای آب، گفت: اولین دوره، دوران فراوانی است که در آن توسعه صنعت و کشاورزی وجود ندارد، دوران ساز‌و‌بوم که نیاز به آب بیشتر شده و ایجاد سازه آغاز میشود، دوره دوم را تشکیل می‌دهد. دوره سوم مدیریت و تقاضا که تقاضامحوری مورد توجه قرار می‌گیرد و دوره چهارم مدیریت به‌هم‌پیوسته منابع آب که به بهره‌وری بالا از منابع آب می‌پردازد. ما در میانه دو دوران آخر قرار داریم و تصمیمات‌مان براساس نیازهای موجود با بالابردن بهره‌وری آب است.
دائمی ضمن اشاره به شکاف به‌وجود آمده میان دولت و کشاورزان ادامه داد: به دلایل مختلف، نداشتن برنامه منظم و بدقولی طرفین در اجرای تعهدات، اعتماد میان دولت و کشاورزان کم شده و به همین دلیل مشارکت کشاورزان در نگهداری محیط زیست به حداقل رسیده است.
وی درخصوص اقدامات انجام شده در کشف‌رود اظهار کرد: کاری که در این منطقه انجام شده این است که با استفاده از فاضلاب‌ها به تولید جنگل‌های مصنوعی پرداخته‌اند، این طرح در گذشته امتحان خود را در کشورهایی مثل استرالیا پس داده و درخور توجه است.
وی ادامه داد: در مقیاس جهانی هزار و500کیلومتر مکعب فاضلاب تولید میشود که 80درصد آن به‌ویژه در کشورهای درحال توسعه بدون استحصال رها میشود و در کشورخودمان هم 7میلیارد مترمکعب آب برای شرب و مصارف صنعتی در شهرها مصرف میشود که 70درصد آن تبدیل به فاضلاب میشود طبق
این آمار 5میلیارد مترمکعب فاضلاب بسیار خطرناک داریم.
معاون وزیر نیرو ضمن اشاره به سه سیاست برای تولید آب افزود: استفاده از پساب‌ها، استفاده از آب شور دریا و استفاده از دانش فنی و تکنولوژی روز و تولید آب‌های غیرمتعارف از لزوم مدیریت فاضلاب است.
وی افزود: نباید آب خاکستری؛ یعنی آبی که از مصارف شستشو به‌دست می‌آید، با آب سیاه که حاوی میکروب است مخلوط شود و به‌صرفه است که از این آب در مبدأ با یک تصفیه فوری دوباره استفاده شود.
مهندس دائمی در پاسخ به سؤالات مبتنی بر لزوم تصمیمات جدی برای حل بحران آب تصریح کرد: باید بپذیریم که کشور و به‌خصوص کشف‌رود با بحران جدی آب مواجه است و ما از رسانه‌ای‌شدن این مطلب بیمی نداریم؛ چراکه اطلاع‌رسانی وظیفه ماست و باید بتوانیم با جلب مشارکت مردم و مسئولان، دست در دست هم کار جدی‌ای صورت دهیم.
رئیس جمعیت تازه‌تأسیس ناجیان آب در ابتدای سومین شبِ آب خراسان اذعان کرد: دو تصفیه‌خانه مشهد 30میلیون مترمکعب فاضلاب را در سال تصفیه می‌کنند که نتیجه جمع‌آوری و تصفیه فاضلاب در طرح 20ساله جایگزینی پساب، تولید 300 لیتر در ثانیه پایاب طرق و 600 لیتر در ثانیه پایاب کارده است.
جمشیدی ضمن اشاره به دو مسئله کلیدی در جمع‌آوری و تصفیه فاضلاب‌ها؛ یعنی روش‌ها و تکنولوژی تصفیه آب و توجه به شرایط ویژه دشت‌های ممنوع عنوان کرد: مشهد یکی از این دشت‌های ممنوع است که این پساب‌ها نه برای توسعه، بلکه فقط باید برای جایگزینی مورد استفاده قرار گیرد.
