زمینه سازی بستر اجتماعی اجرای طرح تعادل بخشی از طریق آموزش نظام مند به مخاطبان خاص

ظرف چند دهه اخیر اضافه برداشت ها و عدم رعایت قوانین مربوطه، وضعیت منابع آبی استان خصوصا منابع آب زیرزمینی که طی هزاران سال به وجود آمده اند را با بحران جدی مواجه ساخته است. تا آن جا که تعدادی از دشت های آبی استان در وضعیت ممنوعه و ممنوعه بحرانی قرار گرفته اند؛ و این بدان معناست که برداشت از این سفره ها بیش از میزان ورودی به آن هاست. این سفره ها به عنوان ذخایری گران بها و بی بدیل، که ادامه حیات و توسعه کشاورزی و صنعت ما بدان وابسته است؛ با آهنگی شتابان به سوی اتمام و تخریب کامل پیش می روند. این روند، تهدیدی جدی برای ما و نسل های آتی محسوب می شود. متاسفانه در حال حاضر علی رغم پیشرفت های قابل توجه تکنولوژی، کشاورزی در استان ما از طریق الگوهای غیراصولی باعث هدر رفتن آب شده و منابع آب زیرزمینی را بیش از پیش با بحران مواجه می سازد. در چنین شرایطی اقداماتی چندجانبه در زمینه اصلاح الگوی مصرف آب در بخش های مختلف و بازگرداندن وضعیت منابع آب به حالت تعادل اولیه، عامل اساسی امکان حفظ حیات و توسعه سکونت گاه ها در استان و کشور خواهد بود. با تصویب و به اجرا در آمدن طرح تعادل بخشی بیلان منابع آب زیرزمینی توسط وزارت نیرو، مجموعه ای از اقدامات مدیریت و سازه ای به منظور کنترل برداشت ها از منابع آب زیرزمینی و برقراری تعادل در بیلان منابع آب به اجرا در آمد. تحقق این اقدامات شدیدا در گرو آگاهی بخشی و افزایش سطح دانش و رفتار اجتماعی بهره برداران منابع آب می باشد. بر این اساس مخاطبان مختلف در خصوص بهره برداری از منابع آب دسته بندی شده و برای هر یک برنامه ریزی لازم صورت گرفت. در بازه زمانی کنونی بر اساس مطالعات انجام شده در خصوص آگاهی و حساسیت مردم نسبت به مسائل حوزه آب، و همچنین تجربه کشورهای پیشگام، قشر دانش آموز به عنوان بهترین و موثرترین مخاطب خاص در فاز اول آموزش و اطلاع رسانی شناخته شد. پس از آن انتخاب گروه سنی محصلین نیز حائز اهمیت می باشد که رده سنی 13 تا 16 سال به عنوان مناسب ترین گروه از نظر اطلاعات عمومی و درک اولیه از مفاهیم منابع آب، مشغله های تحصیلی و آمادگی ورود به جامعه شناخته شدند. طرح فرهنگی - دانش آموزی نجات آب کشاورزی با تکیه بر 5 بخش آموزشی، ارزیابی، مسابقه ها، ارتباطی و ناجی آب تعریف شد و در کلیه مدارس مقطع متوسطه استان خراسان رضوی طی 6 سال پیاپی به اجرا در آمد. ایجاد زمینه فرهنگی مناسب برای اجرای اقدامات مدیریتی تعادل بخشی منابع آب از طریق افزایش سطح آگاهی، حساسیت و حس مسئولیت دانش آموزان و خانواده های ایشان از جمله دستاوردهای این طرح بوده است.